**صنعت گاز ایران با نهادینه‌سازی فرهنگ اچHSی امنیت انرژی کشور را تضمین می‌کند**
شرکت ملی گاز ایران با نهادینه‌سازی فرهنگ بهداشت، ایمنی و محیط زیست (اچHSی)، پایداری یکی از حیاتی‌ترین زیرساخت‌های انرژی کشور را تضمین می‌کند. حدود ۷۳ درصد انرژی و ۸۶ درصد تولید برق ایران به گاز...
به گزارش هشدار زودهنگام انرژی، هم‌زمان با گرامیداشت روز آتش‌نشانی و ایمنی، توجه به مقوله بهداشت، ایمنی، محیط زیست و پدافند غیرعامل در صنعت گاز، به‌عنوان یکی از حیاتی‌ترین زیرساخت‌های کشور، اهمیتی دوچندان یافته است. این صنعت که بخش عمده‌ای از انرژی مصرفی، تولید برق، فعالیت پالایشگاه‌ها و پتروشیمی‌ها و بسیاری از صنایع بزرگ کشور به پایداری و امنیت آن وابسته است و کوچک‌ترین اختلال در عملکردش می‌تواند پیامدهای گسترده‌ای به همراه داشته باشد، هم‌زمان با محدودیت‌های اقتصادی اجرای پروژه‌ها مواجه است. در چنین شرایطی، پیشگیری از حوادث، ارتقای فرهنگ ایمنی، آمادگی در برابر بحران‌ها، حفظ سرمایه انسانی و ملاحظات محیط‌زیستی از اولویت‌های اصلی شرکت ملی گاز ایران محسوب می‌شود.
علیرضا شکوهیان، مدیر بهداشت، ایمنی، محیط زیست و پدافند غیرعامل شرکت ملی گاز ایران، در گفت‌وگو با شانا به تشریح رویکردهای این شرکت در حوزه مدیریت ریسک و پیشگیری از حوادث پرداخت و نقش آموزش و انگیزش کارکنان، تجربه مدیریت شرایط اضطراری در دو جنگ اخیر، برنامه‌های پدافند غیرعامل و چالش‌های حفظ نیروهای متخصص را مورد بررسی قرار داد. وی با تأکید بر این‌که موفقیت در حوزه اچHSی نیازمند مشارکت همه کارکنان و نهادینه‌شدن فرهنگ ایمنی در همه سطوح سازمان است، اعلام کرد: «ایمنی مانند اکسیژن، نیاز اساسی هر سازمان و جامعه است و همان‌گونه که سلامت انسان با محیط زیست ارتباط مستقیم دارد، ایمنی نیز با همه ابعاد زندگی و فعالیت‌های صنعتی پیوند خورده است.»
به گفته شکوهیان، صنعت گاز ایران امروز در شرایط ویژه‌ای قرار دارد؛ حدود ۷۳ درصد انرژی و ۸۶ درصد تولید برق کشور به گاز طبیعی وابسته است و بخش عمده‌ای از پالایشگاه‌ها، نیروگاه‌ها، پتروشیمی‌ها و شهرک‌های صنعتی برای سوخت یا خوراک خود به شبکه گاز متکی هستند. از این رو، زیرساخت‌های شرکت ملی گاز اهمیت راهبردی فراوانی داشته و همواره در معرض انواع تهدیدها قرار دارند. وی افزود: «برای پیشگیری مؤثر از حوادث باید نگاهی علمی و نظام‌مند داشت و شش حوزه اصلی مدیریت ریسک در نظر گرفته شود: سرمایه انسانی، تجهیزات و زیرساخت‌ها، مواد مورداستفاده با ریسک‌های بالقوه آتش‌سوزی و انفجار، روش‌ها و فرایندها، نظام اندازه‌گیری و پایش مبتنی بر هوش مصنوعی و مدیریت داده‌ها، و محیط زیست که حتی در غیاب حادثه نیز نیازمند کنترل مستمر آثار زیست‌محیطی، نشت گاز و ایمنی مصرف‌کنندگان است.»
در خصوص نقش آموزش در کاهش حوادث، مدیر اچHSی شرکت ملی گاز ایران خاطرنشان کرد: «آموزش یکی از ارکان اصلی ارتقای فرهنگ ایمنی است و اثربخشی آن مستقیماً با هدفمندی، کاربردی‌بودن و تناسب با نیازهای شغلی کارکنان سنجیده می‌شود.» وی عملکرد ضعیف افراد را سه علت اصلی دانست و توضیح داد: «فرد ممکن است توانایی انجام کار را نداشته باشد، دانش و آگاهی کافی نداشته باشد که در این حالت آموزش تخصصی خلأ را برطرف می‌کند، یا انگیزه کافی نداشته باشد که در این شرایط فقط آموزش کافی نیست و باید میان انگیزه‌های فردی و اهداف سازمانی همسویی ایجاد شود؛ چراکه مشوق‌های مالی برای برخی مؤثرتر است و برای برخی دیگر احترام، جایگاه شغلی و فرصت رشد اهمیت بیشتری دارد.» وی افزود که در طراحی دوره‌های آموزشی دو عامل ریسک‌های شغلی و الزامات قانونی مدنظر قرار می‌گیرد و از حوادث گذشته به‌عنوان منبع یادگیری برای بازنگری دوره‌ها استفاده می‌شود تا از تکرار مشابه جلوگیری شود.
شکوهیان در پاسخ به پرسشی درباره چالش‌های انگیزشی حوزه اچHSی اظهار داشت: «انگیزه عاملی تک‌بعدی نیست و شناسایی و مدیریت آن مبتنی بر اصول علمی انجام می‌شود. متأسفانه در سال‌های گذشته برخی کاستی‌ها در حوزه پرداخت و مزایا وجود داشته و ورود به این حوزه در گذشته با سخت‌گیری و رقابت همراه بود، اما امروز در برخی بخش‌ها با پدیده خروج نیروهای متخصص روبه‌رو هستیم. همکاران این حوزه در تمام شرایط درگیر مسئولیت‌های سنگین و پاسخ‌گویی مستمر هستند و حجم الزامات قانونی، نظارتی و مسئولیت‌های اچHSی بسیار گسترده است، درحالی‌که برخی از مشاغل این حوزه در طبقه‌بندی‌های سازمانی به‌عنوان مشاغل غیرعملیاتی شناخته شده‌اند.»
وی با اشاره به تجربه دو دوره جنگ اخیر یادآوری کرد: «از همان ساعت‌های ابتدایی بحران، یک نظام پایش متمرکز در شرکت ملی گاز ایجاد شد و گزارش‌های روزانه شرکت‌های تابع و واحدهای عملیاتی پیش از ساعت ۶ صبح دریافت و پس از جمع‌بندی به مدیرعامل ارائه می‌شد. در حملات به برخی تأسیسات و تهدید نقاط شبکه گازرسانی، همکاران در کوتاه‌ترین زمان ممکن اقدام‌های لازم برای ایمن‌سازی شبکه و جلوگیری از حوادث ثانویه انجام دادند و هیچ موردی از تأخیر در واکنش به شرایط اضطراری ثبت نشد.» شکوهیان در پایان تأکید کرد: «صنعت نفت موتور پیشران اقتصاد کشور است و نمی‌توان از نیروهای این صنعت انتظار داشت همواره در شرایط سخت، بحران، جنگ، تعمیرات و حوادث حضور داشته باشند و نسبت به مسائل انگیزشی و شرایط کاری آنان بی‌تفاوت بودیم. در سال‌های اخیر توجه ویژه‌ای به سلامت روان کارکنان شده و عوامل سازمانی مانند سبک مدیریت، حجم کار، عدالت سازمانی و کیفیت محیط کار به‌عنوان مؤلفه‌های مؤثر بر رضایت شغلی و انگیزه مورد توجه قرار گرفته‌اند.»
بدون نظر! اولین نفر باشید